Thứ tư, 17/10/2018 8:41 AM

Trí và Dũng Của Các Bậc Thông Tuệ

Thứ sáu, 21/09/2018 6:25 AM

Gặp biến không loạn, gặp nghịch cảnh không chút dao động, được lợi không quá vui, bị mất không quá buồn ấy là cái trí và dũng của những bậc thông tuệ, như 2 câu thơ của Tô Đông Pha "Mạc thính xuyên lâm đả diệp thanh, hà phướng ngâm khiếu thả từ hành".

Trên đời, việc gì mình không tự chủ được thì cớ sao phải buồn.

Tô Thức[1] lạ thường thay, cứ như vậy mà viết ra: “Mạc thính xuyên lâm đả diệp thanh, hà phướng ngâm khiếu thả từ hành” (Chẳng nghe tiếng xuyên rừng gõ lá, sao không ngâm vang chậm rãi bước), hai câu thơ mà tôi thích nhất trong Tống từ[2]. Không dùng “bất thính” (không nghe) mà dùng “mạc thính”(chẳng nghe).

“Bất thính”, tính cương quyết đó, là phải vận dụng sức mạnh của ý chí, để đối kháng lại với tiếng mưa. Còn “mạc thính”, thì ta có thể lựa chọn nghe, nhưng âm thanh đó cũng chỉ là ngoại cảnh, tâm của ta có thể quyết định nghe thấy, hay không nghe thấy. Chỉ với một chữ “mạc” mà cảnh giới đã trở nên thung dung tự chủ.

“Hà phướng ngâm khiếu”, từ “hà phướng” cũng là một sự thư thái, dù sao thì cái hiện thực bị ướt như chuột lột cũng không thể thay đổi, vậy chi bằng ngâm lên khúc du hành của lúc đó. Chuyện không cách nào thay đổi, thì cứ để nó tồn tại một cách tự nhiên đi.

Tô lão lúc đó chỉ cầm một cây gậy trúc, chân đi loại giày cỏ như trong “Thiến nữ u hồn”[3], từ đầu đến chân đều bị ướt, cũng không cưỡi ngựa. Nhưng ông nói: “Trúc trượng mang hài khinh thắng mã, thùy phạ?” (Gậy trúc giày rơm nhẹ hơn ngựa, ai sợ?), từ sự tự chế giễu tiêu cực mà bộc phát thành thú vui, trong mưa cầm gậy đi giày rơm nhẹ nhàng thoải mái, còn tiện lợi hơn là cưỡi ngựa.

Mưa tạnh rồi, lại có lời vàng: “Hồi thủ hướng lai tiêu sắt xứ, quy khứ, dã vô phong vũ dã vô tình” (ngoảnh nhìn chốn hiu hắt trước nay, về thôi, cũng không mưa gió không trời trong). Cảnh giới đã tương đối cao: được rồi, mưa tạnh rồi, khô người rồi, mưa xong tự nhiên trời sẽ trong, làm người không cần phải phát hoảng khi đang trong nghịch cảnh. Tô Đông Pha lại có thể hiểu thấu đáo không chút chướng ngại, mưa có thể không phải mưa, trong nghịch cảnh dựa vào tâm cảnh mà tự thấy an vui, vì vậy, trời trong cũng không phải trời trong, sự biến hóa của vạn pháp vô thường đã không liên quan đến tâm cảnh của ông nữa.

Tôi thường hay nghĩ, lỡ như vận số yếu gặp phải ma, cũng sẽ học tập Tô lão, trong lòng không có ma, nên là, không nhìn thấy. Không nhìn thấy, sau đó quay lưng bỏ đi, ngâm vang: “cũng không mưa gió không trời trong”.

Cảnh giới của bảy chữ này, đáng để chúng ta dùng làm khẩu thiền trong hoàn cảnh biến hóa của vô thường.


Chú thích:

[1]Tô Thức: Tô Đông Pha

[2]Tống từ : là một loại thơ ca được xem là văn chương thành tựu trong đời nhà Tống, câu cú có thể dài ngắn khác nhau nhưng âm tiết rất nhịp nhàng, có thể ngâm đọc hoặc hát.

[3]Thiến nữ u hồn: thiến nữ u hồn trong bài nhắc đến hình như là một bộ phim của Trung Quốc.

► Xem thêm: Cách Hành Văn Và Chữ Viết Cũng Tác Động Không Nhỏ Đến Số Mệnh​

 

Nguồn tham khảo

DKN

Quan tâm  
1

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

Các Phương Pháp Ngủ Ít Những Vẫn Có Sức Khỏe Hoàn Hảo Và Tràn Đầy Năng Lượng Để Học Tập Làm Việc
Bạn là người bận rộn và câu cửa miệng lúc nào cũng là: "Tớ không có thời gian để ngủ". Vậy làm cách nào để ngủ it mà vẫn duy trì được sức khỏe hoàn hào và năng lượng tràn đầy phục vụ cho công việc...
Nỗi Lòng Bồ Đề Sư Tổ
Danh sư ắt xuất cao đồ. Thầy giỏi thì đồ đệ sẽ giỏi giang. Nhưng giỏi giang phải trong khuôn khổ, kỷ luật, để thầy còn ngẩng mặt tự hào khi chúng ta thành công và thành nhân. Chưa có ông thầy nào trên đời mong học trò mình thất...
Mấy Ai Thấu Cho Kiếp Mua Gánh Bán Bưng Chứ
Bộ sưu tập 40+ ảnh về nhiều thể loại khác nhau giúp mang lại cho bạn những tiếng cười sáng khoái nhưng hãy nhớ, đừng há miệng quá to nhé!
Hãy Để Cho Cha Mẹ Được Nghỉ Ngơi Lúc Tuổi Già Và Để Cho Con Bạn Được Sống Cuộc Đời Của Chúng
Hãy để cho cha mẹ được nghỉ ngơi lúc tuổi già, đừng bắt họ phải trông con cái cho bạn nữa. Và hãy để cho con trẻ được sống và quyết định cuộc đời của mình, đừng quá ôm đồm và can thiệp vào cuộc...
4 Quy Tắc Đọc Sách Của Tỷ Phú Bill Gates Giúp Bạn Có Thể Chinh Phục Được Bất Kỳ Cuốn Sách Nào Trong 1 Tuần
Có một câu nói rất hay thế này: "Nếu bạn muốn thành công hãy học người thành công" Và nếu muốn mở mang kiến thức thì hãy đọc thật nhiều sách. Những người thích đọc sách thường rất giàu có. Tỷ phú Bill...
Lợn Đi Chợ: Than Thân Và Trách Phận Không Bao Giờ Thay Đổi Được Thời Cuộc
Khi tai hoạ tới, sợ hãi và than thân trách phận cũng không thể thay đổi được thực tế. Cách tốt nhất là cố gắng thay đổi vận mệnh của mình ngay từ đầu. Câu chuyện Lợn Đi Chợ hôm nay sẽ giúp bạn hiểu hơn về dụng ý này.
Hoàng Đế Lý Thế Dân và Kẻ Trực Ngôn Ngụy Trưng
Người muốn được thiên hạ thì phải minh tuệ và có lòng bao dung, biết nghe lời can gián của quần thần, biết lấy lịch sử làm tấm gương. Câu chuyện của Lý Thế Dân và Nguy Trưng sẽ giúp bạn khai tâm.
Tích Xưa Chuyện Cũ: Chưa Đỗ Ông Nghè Đã Đe Hàng Tổng
Hẳn bạn đã nghe qua câu thành ngữ "chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng". Bạn hiểu rõ ý nghĩa của nó chứ? Tích xưa chuyện cũ về sự ra đời của câu thành ngữ này thế nào? Câu chuyện sau sẽ giúp bạn tỏ tường.
Đôi Tà Áo Lụa Bay Trong Nắng
Tà áo dài Việt Nam thướt tha uyển chuyển, mềm mại và dịu dàng trong gió, nó luôn để lại nhiều cảm hứng trong thi ca của bây giờ và mãi mãi về sau.