Thứ năm, 24/05/2018 1:11 AM

Cây Gỗ Mun - Diospyros Mun

Thứ tư, 15/03/2017 8:39 AM
Gỗ Mun
Gỗ Mun
Gỗ Màu Đen Bóng
Gỗ Màu Đen Bóng
Lõi Gỗ Đen Chắc
Lõi Gỗ Đen Chắc
Mẫu Gỗ Mun Trong Lăng Mộ Ai Cập
Mẫu Gỗ Mun Trong Lăng Mộ Ai Cập
Thân Cây Gỗ Mun
Thân Cây Gỗ Mun
Tên Khác
Mun, Mun sừng
Tên Khoa Học
Diospyros Mun A. Chev. cũ Jecomte, 1930

Cây Gỗ Mun (Diospyros Mun) trung bình, rụng lá, cao 7–18 m, đường kính đến 0,3 m hay hơn, cành nhánh nhẵn, tán rậm. Vỏ ngoài đen, nứt dọc nông. Lá đơn mềm, mọc cách, hình trứng nhọn, gân giữa và gân bên nổi rõ, dài 5,5-6,5 cm; rộng 2-2,2 cm, khi khô có màu đen.

Cây Gỗ Mun - Diospyros Mun
Cây Gỗ Mun - Diospyros Mun

Hoa nhỏ, màu vàng đơn tính; hoa đực mọc thành xim 3-5 hoa ở nách lá, hoa cái mọc đơn độc. Hoa đực có đài hợp, hình cốc ngắn, ở phần trên chia thành 4 thùy, màu lục. Tràng hợp thành ống, dài 5 mm, ở trên chia thành 4 thùy màu vàng. Nhị 8; bao phấn hình mũi dùi, dài khoảng 3 mm. Quả nhỏ, đường kính 1,5–2 cm nhẵn, đen, vỏ dày, mang đài tồn tại xẻ 4 thuỳ.

Mùa hoa mun thường vào tháng 7. Mun tái sinh bằng hạt và chồi; nhất là chồi rễ ở gần gốc.

Mun là loài cây ưa sáng, mọc chậm, sống lâu.

Phân b

Cây mun mọc rải rác hay thành từng đám trong trảng cây bụi cao rậm, chịu hạn trên đất nghèo ở gần biển, ở nơi có độ cao dưới 800 m.

Đây là loài đặc hữu của Việt Nam, tuy nhiên cũng có thể có tại Lào. Tại Việt Nam, đã phát hiện mun tại Hà Giang, Tuyên Quang, Lạng Sơn, Hòa Bình, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Khánh Hòa (các xã Cam Thịnh Đông và Cam Thịnh Tây thuộc Cam Ranh).

Sử dụng

Lõi gỗ mun khi khô có màu đen bóng, cứng và bền nên khó gia công, thường dùng làm đồ gỗ quý, thủ công mĩ nghệ cao cấp. Quả và lá dùng để nhuộm đen lụa quý.

Tình trạng

Sẽ nguy cấp do gỗ mun có giá trị cao nên các quần chủng mọc tự nhiên bị tìm kiếm ráo riết để khai thác làm cho số lượng cá thể giảm sút rất nhanh. Mức độ đe doạ: Bậc V.

Gỗ mun

Gỗ mun có màu đen, tại Việt Nam thì nó thường được lấy từ loại cây mun nên gọi là gỗ mun. Đặc điểm của loại gỗ này là ngoài việc có màu đen thì nó khá đặc nên có thể chìm trong nước vì thế không thể thả trôi sông và cấu trúc của nó sẽ làm bề mặt trở nên rất mịn khi được đánh bóng điều khiến cho loại gỗ này trở nên rất có giá trị trong việc làm các sản phẩm mỹ nghệ cao cấp bằng gỗ với kết quả là các loài cây cho loại gỗ này đều đang đứng trước nguy cơ bị đe dọa tuyệt chủng.

Khai thác

Các loài có thể cho loại gỗ đen này phổ biến được biết tới là:

- Diospyros mun tại Việt Nam. Loài này đã được ghi trong Sách Đỏ Việt Nam. Cấm xuất khẩu, cấm khai thác ở các nơi.

- Diospyros ebenum tại nam Ấn Độ và Sri Lanka. Cả hai nước đều đã cấm xuất khẩu gỗ loại cây này dù các sản phẩm làm từ chúng vẫn được xuất khẩu.

- Diospyros crassiflora tại Tây Phi. Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên phân loại nó như là một loài nguy cấp.

- Diospyros celebica tại Indonesia. Việc khai thác loài này được kiểm soát chặt chẽ theo hạn ngạch ngoài ra là bất hợp pháp.

- Diospyros perrieri

- Diospyros melanoxylon

- Diospyros tesselaria

Sử dụng

Một mẫu gỗ mun trong lăng mộ Ai Cập khoảng 3000 năm trước công nguyên

Loại gỗ này đã được sử dụng từ thời cổ đại, các vật dụng làm từ chất liệu này đã được tìm thấy trong các ngôi mộ cổ Ai Cập. Trong kinh Hebrew của Do Thái có nhắc đến loại gỗ này và nói chúng được vận chuyển từ Nubia. Đến thế kỷ 16 thì việc sử dụng loại gỗ này để làm đồ nội thất và trang trí tôn giáo bắt đầu phát triển mạnh sau đó thì chuyển sang làm các vật dụng nhỏ hơn.

Bảo vệ

Như một kết quả của việc bị ưa chuộng với nhu cầu cao và khai thác không có kế hoạch bền vững, số lượng của nhiều loài gỗ mun đang bị đe dọa. Nhiều nước có các loài gỗ mun bản địa đã cấm việc khai thác.

Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên đã đưa chúng vào Sách Đỏ với 103 loài của chi Diospyros ở trạng thái dễ bị tổn thương, 14 loài nguy cấp, 15 loài cực kỳ nguy cấp, chỉ có 21 loài gần bị đe dọa và 2 loài ít quan tâm tính tới năm 1994.

theo Blogcaycanh.vn, Wikipedia.org

 
Quan tâm  
7

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

Câu Chuyện Ly Kỳ Về Nhà KHoa Học Alexander Flemming Phát Hiện Ra Penicillin
Trong nhiều thế kỷ trước, con người đã biết cách dùng nấm để trị các chứng viêm. Tại Anh, vào giữa thế kỷ XVII, John Parkinson, một vị thầy thuốc hoàng gia đã biết cách chữa trị các vết thương bằng cách dùng rêu áp lên để vết...
Hồ Bà Dương: Từng Chôn Vùi 70 Vạn Đại Quân Của Trần Hữu Lượng và Những Vụ Đắm Tàu Huyền Bí Giờ Chỉ Còn Là Đồng Cỏ
Có diện tích lớn gấp 3 lần thủ đô Luân Đôn nước Anh, hồ nước ngọt Bà Dương từng là một địa điểm du lịch nổi tiếng. Tuy nhiên hạn hán đang dần giết chết và biến hồ nước này thành đồng cỏ khô.
Giải Pháp Biến Sa Mạc Thành Đất Trồng Tươi Tốt
Nếu không có giải pháp thì đến năm 2045 khoảng 135 triệu người sẽ mất nhà và kế sinh nhai do đất đai bị sa mạc hóa. Thật may, gần đây 1 công ty của Na Uy đã phát minh ra một phương pháp giúp biến đất sa mạc thành đất trồng tươi...
Những Bức Ảnh Chân Thực Về Cuộc Sống Của Những Cư Dân Sống Trong Các Khu Ổ Chuột Cạnh Đường Sắt Tại Jakarta
Một nhiếp ảnh gia người Lithuania đã dùng thời gian 1 tháng trời để rong ruổi suốt các tuyến đường sắt ở Jakarta, Indonesia ghi lại những bức ảnh chân thực về cuộc sống của những người dân sống tại các khu ổ chuột cạnh đường...
Trực Thăng Có Thể Hoạt Động Trên Sao Hỏa Được Không?
Con người đang dần bước sang một kỷ nguyên mới trong công cuộc khám phá vũ trụ khi NASA tuyên bố sẽ đưa trực thăng lên sao Hỏa vào năm 2020. Đây là một bước tiến cực lớn, chưa có tiền lệ.
8 Phát Minh Vượt Thời Gian Của Leonardo Da Vinci Khiến Hậu Thế Không Khỏi Thán Phục
Leonardo da Vinci là một trong những nghệ thuật gia nổi tiếng nhất của lịch sử nhân loại. Ngoài danh hoạ nổi tiếng, ông cũng là một nhà phát minh thiên tài trong các lĩnh vực xây dựng dân dụng, hóa học, thủy động lực học, quang học,...
10 Bức Ảnh Đẹp Nhất Của Giải Thưởng Nhiếp Ảnh Động Vật Hoang Dã Năm 2017
Hai chú cá thòi lòi đồng ca, sóc nhảy híp hóp hay voi biển bị sốc trước những tiết lộ của bạn mình là 3 trong 10 Bức Ảnh Đẹp Nhất Của Giải Thưởng Nhiếp Ảnh Động Vật Hoang Dã Năm 2017.