Thứ ba, 16/01/2018 4:47 PM

Glycosid

Thứ sáu, 13/01/2017 10:00 AM

Glycosid Là Gì?

Glycosid là dạng phổ biến của nhiều hợp chất tự nhiên, cấu trúc của các hợp chất này gồm hai thành phần – phần đường và phần không đường. Phần đường của glycosid gọi là glycon, phần không đường gọi là aglycon hoặc genin. Phần đường và phần không đường liên kết với nhau bằng dây nối acetal vì vậy phân tử glycosid dễ bị phân huỷ khi có nước dưới ảnh hưởng của các enzim (men) có chứa trong cây. Phần đường trong glycosid chủ yếu là monosaccarid hoặc oligosaccarid, thường là glucose*, rhamnose*, galactose*… Trong thành phần của một số glycosid có đường đặc biệt không có trong các glycosid khác (ví dụ trong glycosid tim). Phần aglycon của các glycosid có thể thuộc các nhóm chất hữu cơ khác nhau ví dụ cồn, andehyd, acid, phenol, dẫn chất anthracen* vv…đôi khi có các aglycon có chứa nitơ, lưu huỳnh song thường chứa cacbon, hydro, ôxy. Do đặc tính dễ bị phân huỷ, khó thu được ở dạng tinh khiết nên việc nghiên cứu cấu trúc thường gặp nhiều khó khăn. Tác dụng của các glycosid lên cơ thể phụ thuộc vào phần aglycon, phần đường làm tăng hoặc giảm tác dụng của chúng.

Phân loại glycosid

- Phần đường và phần không đường của các glycosid thường nối với nhau bằng cầu nối oxy hoặc các cầu nối khác như S, N, người ta có thể phân loại glycosid theo cầu nối. Một số trường hợp phần đường và không đường liên kết với nhau bằng dây nối ester, loại này được gọi là pseudoglycosid (Asiaticosid).

- Hệ thống phân loại thường dùng hiện nay là phân loại theo cấu trúc của phần không đường. Dựa vào cấu trúc của phần không đường người ta chia thành các nhóm chất: Glycosid tim, iridoid, saponin, anthranoid, flavonoid, coumarin, tanin…

Thu hái, bảo quản dược liệu chứa glycosid

Cấu trúc của các glycosid thường không bền vững, cần phải đặc biệt quan tâm đến việc thu hái, sấy và bảo quản dược liệu chứa chúng. Sự thuỷ phân bằng men bắt đầu khi cây chết vì vậy cần phải sấy khô sau khi cắt càng sớm càng tốt. Không được xếp đống dược liệu tươi vì chúng sẽ tự nóng lên tạo nên điều kiện thuận lợi cho hoạt động của men.

Các glycosid thường bị thuỷ phân, bị cắt một số phân tử đường ở cuối mạch khi thu hoạch. Sự thuỷ phân thường xảy ra khá nhanh dưới tác dụng của các enzim có sẵn trong cây. Khi thu hoạch không xếp dược liệu thành đống vì chúng sẽ tự nóng lên tạo nên điều kiện thuận lợi cho hoạt động của men. Sấy phải tiến hành nhanh ở nhiệt độ 50-700 C. Sấy chậm có thể gây nên sự thuỷ phân có mức độ của các glycosid tim các glycosid nguyên cấp bị thuỷ phân thành các glycosid thứ cấp có tác dụng dược lý khác. Bảo quản dược liệu chứa glycosid cần tránh độ ẩm cao làm thuỷ phân hoạt chất. Có thể diệt enzim để ổn định dược liệu bằng phương pháp nhiệt khô (dùng luồng khí nóng thổi qua dược liệu), hoặc phương pháp nhiệt ẩm (dùng hơi nước áp suất cao nhiệt độ 110-1200C hoặc hơi cồn sôi, nước sôi). Tuy nhiên trong một số trường hợp sự hoạt động của các enzim làm tăng hàm lượng hạt chất trong dược liệu.

Một số kí hiệu viết tắt:

(đường): arab = arabinose*, ara(f) = arabinofuranose*, ara(p) = arabinopyranose*; api = apiose; boi = boivinose; cym= cymarose, digin = diginose; digita = digitalose; digt = digitoxose*; fuc = fucose*; gal(p) = galactopyranose*, gita = gitalose, glc = glucose*; glcA = acid glucuronic; oleand = oleandrose; prim = primeverose; rha = rhamnose*; rha(p) = rhamnopyranose*; xyl = xylose*. 

theo duoclieu.hup.edu.vn

 
Quan tâm  
5

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

Lignan là một trong những nhóm chính của Phytoestrogens. Chúng là những hợp chất hóa học giống Estrogen có tác dụng chống oxy hóa, chống gốc tự do trong cơ thể. Hạt lanh được xem như một nguồn lignan tốt nhất (0.3g/100g).
CÁCH BÍNH CỨU: Một phép cứu gián tiếp. Dùng vị thuốc cay ấm hoặc hương liệu chế thành bánh đặt lên trên huyệt định cứu, trên miếng bánh lại đặt mồi ngải châm lửa.
5 Loại Thuốc Điều Trị Mụn Trứng Cá Điển Hình Được Các Bác Sĩ Da Liễu Khuyên Dùng
Có nhiều loại thuốc được dùng đơn lẻ hoặc kết hợp để điều trị loại mụn này, nhưng khi dùng, ngoài việc cần lưu ý một số rủi ro thì người bệnh cần biết cách chăm sóc da để tăng cường hiệu quả của thuốc. Dưới đây là...
8 Bộ Phận Trên Cơ Thể Phụ Nữ Dễ Bị Nhiễm Lạnh Nhất Cần Được Giữ Ấm Để Đảm Bảo Sức Khỏe Cho Mùa Đông Này
Bàn chân, bụng, đầu, tai, mũi, cổ lưng, đầu gối là 8 bộ phận dễ bị nhiễm lạnh nhất trên cơ thể phụ nữ. Vào mùa lạnh rồi các chị em muốn giữ một cơ thể khỏe mạnh thì hãy nhớ giữ ấm những bộ phận...
Lý Thời Trân: Là Danh Y Và Là Học Giả Y Dược Lớn Của Trung Quốc Và Nhân Loại
Lý Thời Trân (1518–1593) sinh ra ở Kỳ Châu, tự là Đông Bích, là học giả y dược trác tuyệt thời nhà Minh, Trung Quốc. Ông cũng là một trong những bậc thầy khoa học vỹ đại của thế giới đương thời.
Actrapid
Thuốc Actrapid HM là dung dịch insulin tác dụng nhanh được sử dụng để ổn định đường huyết và điều trị cho các trường hợp bệnh nhân mắc đái tháo đường.
Tình Trạng Sức Khỏe Của Bé Trai 1 Tuổi Bị Bạo Hành Giờ Ra Sao?
Liên quan đến sức khỏe của bé trai nghi bị bạo hành được đưa đến BV Nhi TW đầu giờ chiều ngày 4/8, chiều ngày 7/8, BV Nhi TW cho biết hiện các chức năng sống của bé trai ổn định, tuy nhiên về lâu dài bác sĩ còn theo dõi sát các dấu...
Cơ Chế Hoạt Động Của Mắt
Mắt của bạn giống như là chiếc máy quay phim, nhưng thay vì là phim, mắt của con người tập trung vào ánh sáng trên màng nhạy cảm được gọi là võng mạc. Cơ chế hoạt động của Mắt như sau: