Thứ ba, 23/01/2018 2:42 AM

Xuyên Sơn Giáp

Thứ năm, 02/06/2016 3:13 PM
Tên khác
Vảy tê tê, Lăng lý, Vảy con trút
Tên khoa học
Squama Manis Pentadactyla

Xuyên sơn giáp là vẩy phơi khô của con Tê tê (con Trút) Manis Pentadactyla L có tác dụng thông kinh lạc, trừ phong, hoạt huyết, tiêu thũng, xuống sữa.  Thường dùng trị phong, tê cứng đau nhức, trị sốt rét do đờm tích, trẻ em kinh sợ, trị mụn nhọt, sữa không thông.

Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla
Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla

Tính vị qui kinh: Tính hàn, vị hơi mặn. Qui kinh Can Vị.

Theo sách cổ truyền:

- Sách Danh y biệt lục: "Hơi hàn".

- Sách Trấn nam bản thảo: "Tính hàn lương, vị mặn".

- Sách Bản thảo cương mục: "Nhập Quyết âm, dương minh kinh".

- Sách Bản thảo hội ngôn: "Nhập túc thái âm, quyết âm kinh".

Thành phần chủ yếu: Chưa có tài liệu nghiên cứu .

Tác dụng dược lý:

A.Theo Y học cổ truyền:

1. Hoạt huyết thông kinh, chủ trị các chứng: Kinh bế, trưng hà, phong thấp, tý thống.

2. Làm thông tia sữa, trị chứng không có sữa, ít sữa, sữa tắc.

3. Tiêu thũng bài nùng: Trị chứng ung nhọt mới phát hoặc có mủ chưa vỡ, chứng loa lịch (lao hạch).

Theo các sách Y văn cổ:

Sách Bản thảo cương mục, tập 34: "Lăng lý: trừ đờm ngược hàn nhiệt, phong tý cứng đau, thông kinh mạch, thông sữa, tiêu ung bài nùng huyết, thông khiếu sát trùng..."

B. Kết quả nghiên cứu dược lý hiện đại:

Thuốc có tác dụng nâng cao bạch cầu.

Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla
Con Tê Tê ( Manis Pentadactyla L )

Ứng dụng lâm sàng:

1. Trị phụ nữ sau sinh sữa tắc không thông:

Phối hợp với vị Vương bất lưu hành làm tăng tác dụng của thuốc.

Nướng Xuyên sơn giáp tán nhỏ ngày uống 2 lần, mỗi lần 4g, có thể uống cùng với một ít rượu.

Xuyên sơn giáp sao vàng, Đương quy, Cát cánh, Thược dược, Mộc thông, Bạch linh, Xuyên khung, Thiên hoa phấn lượng bằng nhau, ngày dùng bài thuốc 50g cho 500ml nước sắc còn 200ml, chia 3 lần uống.

2. Trị mụn nhọt: Thường phối hợp với thuốc thanh nhiệt giải độc như Bạch chỉ, Bồ công anh, Kim ngân hoa, Liên kiều. Trường hợp có mủ chưa vỡ phối hợp với các vị thuốc Thác độc bài nùng như: sinh Hoàng kỳ, Tạo giác thích, Đương qui.

Bài thuốc: Xuyên sơn giáp 10g, Bạch chỉ 5g, Tạo giác thích 8g, Hoàng kỳ 6g, Đương qui 6g, nước 600ml sắc còn 200ml chia 3 lần uống trong ngày

3. Trị tràng nhạc: Đốt Xuyên sơn giáp, nghiền nhỏ đắp vào chỗ lóet. Trị tràng nhạc có thể dùng thuốc thang phối hợp với Huyền sâm, Bối mẫu, Hạ khô thảo.

4. Trị u buồng trứng:

Xuyên sơn giáp tán: Xuyên sơn giáp sao, Nga truật, Ngũ linh chi, Tam lăng đều sao giấm, Đại hoàng (sao giấm), Xạ hương dùng trị 8 ca có kết quả tốt. (Báo cáo của Bảo thế, Tạp chí Giang tây Trung y dược 1981,3:35).

5. Trị chứng huyết niệu chưa rõ nguyên nhân: Dùng bột Xuyên sơn giáp 1.5g, uống mỗi tối lúc đi ngủ. Trị một bệnh nhân uống lần 1: tiểu máu giảm nhiều, lần 2: cơ bản hết tiểu máu, lần 3: hết hẳn. Theo dõi 1 năm không tái phát (Báo cáo của Hồ Tịnh, Tạp chí Trung y Cáp nhĩ tân 1964, 6:35).

Thuốc còn được dùng trong các bài thuốc trị chứng đau nhức các khớp có tác dụng hoạt huyết hóa ứ làm giảm đau.

Liều dùng và chú ý:

Dùng uống và thuốc thang: 4 - 10g. Lúc cho vào thuốc sắc nên đập vụn.

Thuốc ít khi dùng sống: Thuốc thường tẩm mỡ, tẩm giấm, tẩm dầu mà cán hoặc sao với cát cho vàng rồi bỏ cát, vảy Tê tê đang nóng cho vào bình chứa giấm (cứ 10kg vẩy cho 4kg giấm) trộn đều đem phơi khô dùng.

Ghi chú: Tê tê là một loài động vật sống hoang dại ở vùng rừng núi nước ta đâu cũng có, khi thấy Tê tê ta chỉ cần ném đất cát vào nó, con vật cuộn tròn lại rất dễ bắt, bắt đem về cho vào nước luộc chín, vẩy bong ra rửa sạch phơi khô cất dùng.

theo Baophuyen.com.vn

 
Quan tâm  
5

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

Kỹ Năng Sơ Cứu Khi Bị Bỏng, Nghẹt Thở, Chảy Máu, Mất Nước, Ngất Xỉu, Hạ Thân Nhiệt Hoặc Bị Vật Sắc Nhọn Đâm
Những kỹ năng sơ cấp cứu cơ bản có thể cứu sống người khi cần thiết. Hô hấp nhân tạo, sơ cứu người bị chết đuối, sơ cứu người bị đau tim, bỏng, cháy máu nhiều, tắc thở vì dị vật, cách di chuyển nạn nhân là các kỹ năng...
Trị Ho Gà, Viêm Da Nứt Nẻ Do Lạnh, Cảm Mạo, Suy Dinh Dưỡng Ở Trẻ Em Bằng Châu Chấu Lúa
Theo dược học cổ truyền, Châu chấu lúa có vị cay ngọt, tính ấm có tác dụng chỉ khái c, tư bổ cường tráng, trị chứng kinh phong, giải độc thấu sang, thường dùng để chữa cho trẻ co giật Ho gà, viêm da nứt nẻ do lạnh, cảm mạo,...
Cây Nấm Phiến Đốm Chuông - Panaeolus Campanulatus
Nấm Phiến Đốm Chuông mọc trên phân hoại mục ở các bãi cỏ từ tháng giêng tới tháng 9, thường riêng lẻ hoặc họp thành nhóm nhỏ. Có gặp ở Hà Nội, Hải Hưng. Lớp thịt mỏng, màu da sơn dương. Thịt không mùi, chứa những chất...
Cây Mi Hồ Đào - Actinidia Pilosula
Theo Đông y, Mi Hồ Đào (Actinidia Pilosula) có vị ngọt, chua, tính hàn; tác dụng giải nhiệt, chỉ khát (làm hết khát nước), thông lâm (giúp thông tiểu tiện, ngừa sỏi niệu), tiêu viêm, lưu thông khí huyết. Thường dùng chữa sốt nóng,...
4 Bước Thải Độc Bằng Nước Lọc Của Người Nhật Giúp Da Đẹp, Dáng Thon Và Cơ Thể Căng Tràn Sức Sống
Gần đây bạn thấy cơ thể mệt mỏi, da xạm và bắt đầu mọc mụn... đó là một trong những dấu hiệu báo cơ thể bạn cần thải độc rồi đấy. Mà cách làm các loại nước Detox thì rất tốn kém và chiếm nhiều...
Chân Vịt: Trị Phù Thũng, Nhiều Mồ Hôi, Nhiệt Miệng Khô Khát, Ăn Ngủ Kém, Mệt Mỏi, Đau Bụng Kinh, Sản Phụ Thiếu Sữa, Đại Tiện Không Thông
Chân vịt tác dụng, bổ hư, lợi thấp, dưỡng gân xương, thông huyết mạch... trị chứng khí huyết đều hư, chứng phù thũng, nhiều mồ hôi, nội nhiệt miệng khô khát, ăn ngủ kém, mệt mỏi, ra nhiều mồ hôi, đau bụng kinh, sản phụ...
Dương Huyết
Tiết dê (dương huyết) có vị mặn, tính bình, có công dụng chỉ huyết, khứ ứ. Được dùng trị thổ huyết, chảy máu cam, xuất huyết và cầm máu vết thương.
Cây Ngải Tượng
Cây Ngải Tượng hay còn gọi là Cây Bình vôi có tác dụng an thần, trấn kinh, chữa mất ngủ, sốt nóng, nhức đầu, khó thở, chữa đau dạ dày. Trong huyền môn thì nó được dùng để gọi người trở về, trông giữ của cải cho gia chủ...