Thứ tư, 17/10/2018 6:20 PM

Xuyên Sơn Giáp

Thứ năm, 02/06/2016 3:13 PM
Tên khác
Vảy tê tê, Lăng lý, Vảy con trút
Tên khoa học
Squama Manis Pentadactyla

Xuyên sơn giáp là vẩy phơi khô của con Tê tê (con Trút) Manis Pentadactyla L có tác dụng thông kinh lạc, trừ phong, hoạt huyết, tiêu thũng, xuống sữa.  Thường dùng trị phong, tê cứng đau nhức, trị sốt rét do đờm tích, trẻ em kinh sợ, trị mụn nhọt, sữa không thông.

Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla
Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla

Tính vị qui kinh: Tính hàn, vị hơi mặn. Qui kinh Can Vị.

Theo sách cổ truyền:

- Sách Danh y biệt lục: "Hơi hàn".

- Sách Trấn nam bản thảo: "Tính hàn lương, vị mặn".

- Sách Bản thảo cương mục: "Nhập Quyết âm, dương minh kinh".

- Sách Bản thảo hội ngôn: "Nhập túc thái âm, quyết âm kinh".

Thành phần chủ yếu: Chưa có tài liệu nghiên cứu .

Tác dụng dược lý:

A.Theo Y học cổ truyền:

1. Hoạt huyết thông kinh, chủ trị các chứng: Kinh bế, trưng hà, phong thấp, tý thống.

2. Làm thông tia sữa, trị chứng không có sữa, ít sữa, sữa tắc.

3. Tiêu thũng bài nùng: Trị chứng ung nhọt mới phát hoặc có mủ chưa vỡ, chứng loa lịch (lao hạch).

Theo các sách Y văn cổ:

Sách Bản thảo cương mục, tập 34: "Lăng lý: trừ đờm ngược hàn nhiệt, phong tý cứng đau, thông kinh mạch, thông sữa, tiêu ung bài nùng huyết, thông khiếu sát trùng..."

B. Kết quả nghiên cứu dược lý hiện đại:

Thuốc có tác dụng nâng cao bạch cầu.

Xuyên Sơn Giáp - Squama Manis Pentadactyla
Con Tê Tê ( Manis Pentadactyla L )

Ứng dụng lâm sàng:

1. Trị phụ nữ sau sinh sữa tắc không thông:

Phối hợp với vị Vương bất lưu hành làm tăng tác dụng của thuốc.

Nướng Xuyên sơn giáp tán nhỏ ngày uống 2 lần, mỗi lần 4g, có thể uống cùng với một ít rượu.

Xuyên sơn giáp sao vàng, Đương quy, Cát cánh, Thược dược, Mộc thông, Bạch linh, Xuyên khung, Thiên hoa phấn lượng bằng nhau, ngày dùng bài thuốc 50g cho 500ml nước sắc còn 200ml, chia 3 lần uống.

2. Trị mụn nhọt: Thường phối hợp với thuốc thanh nhiệt giải độc như Bạch chỉ, Bồ công anh, Kim ngân hoa, Liên kiều. Trường hợp có mủ chưa vỡ phối hợp với các vị thuốc Thác độc bài nùng như: sinh Hoàng kỳ, Tạo giác thích, Đương qui.

Bài thuốc: Xuyên sơn giáp 10g, Bạch chỉ 5g, Tạo giác thích 8g, Hoàng kỳ 6g, Đương qui 6g, nước 600ml sắc còn 200ml chia 3 lần uống trong ngày

3. Trị tràng nhạc: Đốt Xuyên sơn giáp, nghiền nhỏ đắp vào chỗ lóet. Trị tràng nhạc có thể dùng thuốc thang phối hợp với Huyền sâm, Bối mẫu, Hạ khô thảo.

4. Trị u buồng trứng:

Xuyên sơn giáp tán: Xuyên sơn giáp sao, Nga truật, Ngũ linh chi, Tam lăng đều sao giấm, Đại hoàng (sao giấm), Xạ hương dùng trị 8 ca có kết quả tốt. (Báo cáo của Bảo thế, Tạp chí Giang tây Trung y dược 1981,3:35).

5. Trị chứng huyết niệu chưa rõ nguyên nhân: Dùng bột Xuyên sơn giáp 1.5g, uống mỗi tối lúc đi ngủ. Trị một bệnh nhân uống lần 1: tiểu máu giảm nhiều, lần 2: cơ bản hết tiểu máu, lần 3: hết hẳn. Theo dõi 1 năm không tái phát (Báo cáo của Hồ Tịnh, Tạp chí Trung y Cáp nhĩ tân 1964, 6:35).

Thuốc còn được dùng trong các bài thuốc trị chứng đau nhức các khớp có tác dụng hoạt huyết hóa ứ làm giảm đau.

Liều dùng và chú ý:

Dùng uống và thuốc thang: 4 - 10g. Lúc cho vào thuốc sắc nên đập vụn.

Thuốc ít khi dùng sống: Thuốc thường tẩm mỡ, tẩm giấm, tẩm dầu mà cán hoặc sao với cát cho vàng rồi bỏ cát, vảy Tê tê đang nóng cho vào bình chứa giấm (cứ 10kg vẩy cho 4kg giấm) trộn đều đem phơi khô dùng.

Ghi chú: Tê tê là một loài động vật sống hoang dại ở vùng rừng núi nước ta đâu cũng có, khi thấy Tê tê ta chỉ cần ném đất cát vào nó, con vật cuộn tròn lại rất dễ bắt, bắt đem về cho vào nước luộc chín, vẩy bong ra rửa sạch phơi khô cất dùng.

theo Baophuyen.com.vn

 
Quan tâm  
7

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

4 Cách Sơ Cứu Nhanh Khi Bị Trúng Độc Bằng Trứng Gà
Trúng độc (thuốc sâu, thạch tín...) phải đi cấp cứu ở bệnh viện. Nếu giao thông ách tắc, không có cách nào đi viện ngày thì chọn mấy phương thuốc sau để sơ cứu rồi đưa đi bệnh viện sau:
Trị Ho, Viêm Họng, Nôn Mửa Và Nước Ăn Chân Bằng Quả Me Rừng
Quả me rừng có vị chua ngọt, hơi chát, tính mát. Có tác dụng hạ nhiệt, tiêu viêm, nhuận phế hoà đàm, sinh tân chỉ khát. Ở Ấn Ðộ người ta cũng dùng làm thuốc làm mát, lợi tiểu, nhuận tràng. Bài viết dưới đây sẽ giới thiệu...
Cây Chữa Rắn Cắn - Eupatorium Rugosum
Cây chữa rắn cắn hay White Snakeroot (Eupatorium rugosum) là một thành viên thuộc họ cúc ở Bắc Mỹ. Hoa White Snakeroot màu trắng rất đẹp, thoạt nhìn có phần vô hại và "mỏng manh" tuy nhiên đây lại là loài cây mang độc tính cực mạnh, lọt...
Cây Cà Ri Ấn Độ - Murraya Koenigii
Toàn bộ lá, thân, quả, hạt và rễ Cây Cà Ri Ấn Độ (Murraya Koenigii) đều được sử dụng làm gia vị và làm thuốc. Ở Ấn Độ, người ta trồng chủ yếu để lấy lá, phần lớn để chế bột cari và làm thuốc trị rối loạn tiêu...
Trị Rắn Độc Cắn Bằng Trứng Gà Cực Kỳ Hiệu Nghiệm
Khi bị rắn độc cắn bạn hãy buộc kỹ trên dưới chỗ cắn không cho nọc độc truyền đi khắp nơi. Dùng dao hoặc kim khử trùng chích chỗ bị cắn và nặn nọc độc ra hoặc dùng bình hút hút hết chất độc ra. Sau đó dùng các bài...
Phương Pháp Ngâm Rượu với Rễ Cây Nhàu Để Chữa Đau Lưng Nhức Mỏi và Tê Bại
Nhàu là một trong những cây thuốc quý với rất nhiều tác dụng, tất cả các bộ phận của cây Nhàu đều dùng làm thuốc được nhưng trong khuôn khổ bài viết này chúng tôi xin mạn phép chỉ hướng dẫn quý độc giả Phương Pháp Ngâm Rượu...
Cá Nheo - Parasilurus Asotus
Thịt cá nheo (niềm ngư nhục) Có vị ngọt, tính ấm, không độc, có tác dụng tư âm, bổ khí, mát máu, chỉ huyết, kiện tỳ, khai vị, thông kinh, lợi tiểu, tiêu thũng, chữa phù thũng, tiểu tiện bất lợi, chứng mắt miệng méo xệch, đau dạ...
Sữa Đậu Nành
Trong sữa đậu nành có vitamin A, B1, B2, D, PP, K, F và các men có ích cho tiêu hóa. Ngoài ra, đồ uống này còn chứa chất isoflavon bù lại tình trạng thiếu oestrogene của phụ nữ có tuổi, chống loãng xương, phòng trị ung thư vú. Nó cũng cải...
Thất Bảo Mỹ Nhiệm Đơn
Thất Bảo Mỹ Nhiệm Đơn là bài thuốc quý có tác dụng bổ thận tráng dương, ích tinh bổ khí huyết. Bài thuốc được dùng chữa các chứng khí huyết bất túc sau khi mắc bệnh lâu ngày. Trường hợp bệnh nhân bị tai biến mạch não,...
Ngải Đen
Có 3 loại ngải đen: Ngải có hoa màu đen, lá màu đen và củ màu đen. Ngải đen là dòng ngải quý hiếm, không những có linh khí rất mạnh trong huyền môn mà nó còn là một loại dược thảo có khả năng trị được nhiều bệnh và bổ dưỡng.