Thứ ba, 21/08/2018 5:07 PM

Phù Thũng

Thứ hai, 21/03/2016 3:09 PM

A. Bin chng lun tr

Nước dịch trong người đọng lại, tràn lan ra da thịt, dẫn lên đầu mặt, ổ mắt, tứ chi, vùng bụng, thậm chí toàn thân phù thũng, gọi là thủy thũng. Trên lâm sàng chia làm hai loại lớn là âm thủy và dương thủy. Do ngoại cảm phong hàn, thấp nhiệt đưa đến là dương thủy. Người yếu, bị bệnh lâu ngày hoặc dương thủy kéo dài, bị đi bị lại là âm thủy. Do công năng của phế, tỳ, thận đối với "thông điều", "chuyển luân", "chưng hóa" thuỷ dịch mất bình thường mà hình thành.

Phân loại phù thũng toàn thân của y học hiện đại, bao gồm bệnh của tim, thận, gan, suy dinh dưỡng, công năng nội tiết mất bình thường và nguyên nhân công năng dẫn đến thuỷ thũng bên trong.

Phù Thũng
Phù Thũng

B. Đim chyếu đ kim tra

Hỏi kỹ về tình hình phát sinh và phát triển của phù thũng, tính chất của phù, các chứng trạng kèm theo, kết hợp kiểm tra toàn thân, và xét nghiệm hữu quan để phân biệt những nguyên nhân khác nhau đẫn đến phù thũng. (Bảng 28).

Phù Thũng
Phù Thũng
Phù Thũng
Bng 28: Chẩn đoán phân biệt trong phù thũng

C. Cách cha

1. Bng châm cu

Thchâm: Thu phân (trên rốn 1 thốn) cứu bằng ngải, Âm lăng tuyn, Túc tam lý.

Gia gim:

- Nếu đầu mặt phù thũng rõ rệt, kèm theo ho hắng, gia Lit khuyết.

- Tỳ hư là chính, gia T du, Tam âm giao. Thận hư là chính, gia Thn du, Phc lưu.

2. Bin chng thí tr

Biện chứng phải chia ra âm, dương. Dương thủy thuộc thực, điều trị phải phát hãn, lợi niệu. Âm thủy thường thuộc trong hư có thêm thực, phải ôn dương, ích khí, hành thủy.

a. Dương thy

Bệnh phát nhanh chóng, thoạt đầu phù từ mắt trước, kế đó đến tứ chi và ngực bụng, nửa người trên phù nhiều, da căng bóng, mỏng, ấn vào rắn chắc, chỗ lõm dễ trở lại như trước, ho, hơi thở khô, hoặc có kèm sợ lạnh phát sốt, nước tiểu vàng, đỏ, ngắn, ít, phân khô kết hoặc bí, rêu lưỡi trắng hoặc nhẫy, mạch phù, sác hoặc trầm, thực.

Cách cha: Sơ phong phát biểu, thấm thấp lợi thủy.

Bài thuc: Linh quế phù bình thang hợp với Ngũ m gia gim.

Quế chi: 1,5 đồng cân,

Phù bình: 3 đồng cân,

Phòng phong: 1,5 đồng cân,

Phc linh: 5 đồng cân,

Trch t: 3 đồng cân,

Ngũ gia bì: 3 đồng cân,

Sinh khương bì: 1 đồng cân,

Đi phúc bì: 3 đồng cân,

Xa tin t :4 đồng cân (bọc vải).

Gia gim:

- Có biểu chứng, sợ lạnh, ho, hơi thở thô, bỏ Phù bình, gia Ma hoàng 1,5 đồng cân, Qung hnh nhân 3 đồng cân. Nóng bứt rứt, gia Thch cao 1 lạng.

- Thấp nhiệt ẩn náu kết lại, rêu lưỡi vàng nhẫy, miệng khô đắng, nước tiểu đỏ, rít, bỏ Quế chi, Sinh khương bì, Phòng phong, gia Thương thut 3 đồng cân, Hoàng bá 3 đồng cân, Phòng k 3 đồng cân, Liên kiu 3 đồng cân.

- Bụng trên có nước, ho hen, vùng cổ vướng, gia Thương lc căn 3 đồng cân, Hc su 3 đồng cân, Đình lch t 3 đồng cân.

b. Âm thy

Bệnh trạng phát từ từ, hoặc phù kéo dài, tái phát nhiều lần không khỏi, thường bắt đầu từ chi dưới, tiếp theo là lên ngực bụng, tứ chi, mặt, nửa người dưới phù nhiều hơn, màu da vàng nổi, mờ tối mà trệ, ấn vào mềm nhẽo, lõm sâu, khó trở lại như cũ, nước tiểu ít, trong, phân lỏng, rêu lưỡi trắng nhạt, ẩm, trơn, lưỡi béo, mạch chìm, nhỏ, chậm.

Cách cha: Kiệt tỳ ôn thận, thông dương hành thủy.

Bài thuc: Ph t lý linh thang hợp với Kim qu thn khí hoàn gia gim.

Ph t: 2 đồng cân,

Quế chi: 1,5 đồng cân,

Bch trut: 4 đồng cân,

Phc linh: 4 đồng cân,

Trư linh: 3 đồng cân,

Trch t: 3 đồng cân.

Gia gim:

- Tỳ hư rõ rệt, bụng trướng, ỉa lỏng, gia Đng sâm 4 đồng cân, Can khương 4 đồng cân, Sơn dưc 4 đồng cân.

- Thận hư rõ rệt, lưng buốt sợ lạnh, sắc mặt trắng bợt, gia Thc đa 4 đồng cân, Lc giác phiến 3 đồng cân, Tiên linh t 5 đồng cân.

- Nếu phù thũng đã cơ bản tiêu hết, có thể bỏ Quế chi, Trư linh, Trch t.

3. Bài thuc mt vài vl

- Xa tin t, Bch mao căn, Ngc m tu, Đông qua bì, H lô biu, Mã tin tho, lựa chọn lấy 1 đến 2 loại. Mỗi lần 1 lạng đến 1,5 lạng, sắc nước uống, dùng vào phù thũng dương chng.

- Lâu cô tán bt 2 phân, Lâu sut tán bt 3 phân, Lượng đó uống 1 lần. (Lâu cô: dế chũi, Lâu sut: dế mèn). Ngày một, hai lần, dùng vào chng phù thũng nghiêm trng.

- Dĩ nhân 5 đồng cân đến 1 lạng. Đu nh màu đ (Xích tiu đu) 1 đến 2 lạng, sắc với nước uống, dùng vào thư phù thũng.

Trích: Cẩm nang Chẩn trị Đông y - Lê Bá Sửu

 
Quan tâm  
4

Bài viết liên quan

Ý kiến bạn đọc

4 Cách Sơ Cứu Nhanh Khi Bị Trúng Độc Bằng Trứng Gà
Trúng độc (thuốc sâu, thạch tín...) phải đi cấp cứu ở bệnh viện. Nếu giao thông ách tắc, không có cách nào đi viện ngày thì chọn mấy phương thuốc sau để sơ cứu rồi đưa đi bệnh viện sau:
Trị Ho, Viêm Họng, Nôn Mửa Và Nước Ăn Chân Bằng Quả Me Rừng
Quả me rừng có vị chua ngọt, hơi chát, tính mát. Có tác dụng hạ nhiệt, tiêu viêm, nhuận phế hoà đàm, sinh tân chỉ khát. Ở Ấn Ðộ người ta cũng dùng làm thuốc làm mát, lợi tiểu, nhuận tràng. Bài viết dưới đây sẽ giới thiệu...
Cây Chữa Rắn Cắn - Eupatorium Rugosum
Cây chữa rắn cắn hay White Snakeroot (Eupatorium rugosum) là một thành viên thuộc họ cúc ở Bắc Mỹ. Hoa White Snakeroot màu trắng rất đẹp, thoạt nhìn có phần vô hại và "mỏng manh" tuy nhiên đây lại là loài cây mang độc tính cực mạnh, lọt...
Cây Xô Thơm - Salvia Officinalis
Từ xưa, cây Xô thơm (Salvia Officinalis) được xem là một loại thảo mộc thiêng liêng, đặc biệt là người La Mã tin rằng cây xô thơm có thể chữa khỏi tất cả mọi bệnh tật, kéo dài cuộc sống con người. Người Trung Quốc cũng đánh giá...
Trị Rắn Độc Cắn Bằng Trứng Gà Cực Kỳ Hiệu Nghiệm
Khi bị rắn độc cắn bạn hãy buộc kỹ trên dưới chỗ cắn không cho nọc độc truyền đi khắp nơi. Dùng dao hoặc kim khử trùng chích chỗ bị cắn và nặn nọc độc ra hoặc dùng bình hút hút hết chất độc ra. Sau đó dùng các bài...
Phương Pháp Ngâm Rượu với Rễ Cây Nhàu Để Chữa Đau Lưng Nhức Mỏi và Tê Bại
Nhàu là một trong những cây thuốc quý với rất nhiều tác dụng, tất cả các bộ phận của cây Nhàu đều dùng làm thuốc được nhưng trong khuôn khổ bài viết này chúng tôi xin mạn phép chỉ hướng dẫn quý độc giả Phương Pháp Ngâm Rượu...
Cá Nheo - Parasilurus Asotus
Thịt cá nheo (niềm ngư nhục) Có vị ngọt, tính ấm, không độc, có tác dụng tư âm, bổ khí, mát máu, chỉ huyết, kiện tỳ, khai vị, thông kinh, lợi tiểu, tiêu thũng, chữa phù thũng, tiểu tiện bất lợi, chứng mắt miệng méo xệch, đau dạ...
Sữa Đậu Nành
Trong sữa đậu nành có vitamin A, B1, B2, D, PP, K, F và các men có ích cho tiêu hóa. Ngoài ra, đồ uống này còn chứa chất isoflavon bù lại tình trạng thiếu oestrogene của phụ nữ có tuổi, chống loãng xương, phòng trị ung thư vú. Nó cũng cải...
Thất Bảo Mỹ Nhiệm Đơn
Thất Bảo Mỹ Nhiệm Đơn là bài thuốc quý có tác dụng bổ thận tráng dương, ích tinh bổ khí huyết. Bài thuốc được dùng chữa các chứng khí huyết bất túc sau khi mắc bệnh lâu ngày. Trường hợp bệnh nhân bị tai biến mạch não,...
Ngải Đen
Có 3 loại ngải đen: Ngải có hoa màu đen, lá màu đen và củ màu đen. Ngải đen là dòng ngải quý hiếm, không những có linh khí rất mạnh trong huyền môn mà nó còn là một loại dược thảo có khả năng trị được nhiều bệnh và bổ dưỡng.